Health Cockpit Research
Dit artikel komt uit de research-bibliotheek van Health Cockpit, het praktijkmanagement-platform voor functioneel werkende therapeuten.
Ashwagandha (Withania somnifera): Evidence per gezondheidsthema
ASHWAGANDHA (Withania somnifera)
| Thema | Evidence | Kernbevinding | PMIDs |
|---|---|---|---|
| Antioxidant/Nrf2 (de schakelaar die de eigen antioxidantafweer aanzet) | Matig | Withanolide A activeert Nrf2 en GCLC (het snelheidsbepalende enzym in de glutathionaanmaak) en verhoogt zo de aanmaak van GSH (glutathion, de belangrijkste antioxidant van de cel) in hippocampusneuronen | 25310001, 37663806, 33905819 |
| Mitochondriën | Sterk | Wortelextract verhoogt ATP-productie, mitochondriale massa en oxidatieve fosforylering, gestuurd via BDNF en SIRT1 | 40199807, 32046183 |
| HPA-as/cortisol (de stressas van hersenen naar bijnier) | Sterk | Een brede systematische review over de HPA-as, met 52 gerandomiseerde studies (RCT’s) naar 26 plantensoorten samen, wijst de verlaging van het ochtendcortisol door ashwagandha aan als meest consistente bevinding. Die 52 gaan dus niet allemaal over ashwagandha | 33650944, 38003702, 41454558 |
| Magnesium | Beperkt | Verbetert botmineraalgehalte (inclusief magnesium) bij ratten met verwijderde eierstokken | 16597369 |
| Histamine/DAO (het enzym dat histamine afbreekt) | Beperkt | De CL18100F4-blend (ashwagandha gecombineerd met okra) verhoogt het serum-DAO-gehalte significant en stimuleert IL-10. DAO is het enzym dat histamine afbreekt in de darm | 38691810 |
| Methylatie/MTHFR/COMT | Geen | - | - |
| Oestrogeen | Matig | In silico-studies laten zien dat withanoliden binden aan ERalpha (de oestrogeenreceptor) op een manier vergelijkbaar met tamoxifen, en in vivo wordt ERalpha verhoogd | 37266906, 31995002 |
| Lever | Sterk | Withaferin A werkt leverbeschermend via remming van NF-kB. Tegelijkertijd zijn er case reports van leverletsel toegeschreven aan ashwagandha, opletten dus | 34903587, 33905819 |
| Ontsteking | Sterk | Verlaagt consistent TNF-alpha, IL-1beta en IL-6, en verhoogt het ontstekingsremmende IL-10 via remming van NF-kB | 30444203, 38897341 |
| Neurotransmitters/MAO (het enzym dat dopamine en serotonine afbreekt) | Matig | Verlaagt glutamaat en verhoogt GABA, dopamine, noradrenaline en serotonine bij ischemie. Versterkt daarnaast de cholinerge transmissie | 39349219, 9017665 |
| Glutamaat/NMDA (de prikkelende receptor in de hersenen) | Matig | Werkt via de GABA-A-receptor en niet via NMDA of AMPA (een tweede prikkelende receptor). In vivo daalt het glutamaatgehalte | 24117067, 39349219 |
| BDNF (de groeifactor van hersencellen) | Sterk | Herstelt BDNF/TrkB-signalering en activeert de groeisignaalroute PI3K/AKT (AKT stuurt celgroei en celoverleving aan) en c-Jun/c-fos | 28253924, 40199807, 29464125 |
| Elektrolyten | Geen | - | - |
| Microbioom | Beperkt | In silico-werk wijst op modulatie van de receptoren waarmee cellen boodschapperstoffen opvangen (GPCR’s) in de darm-hersen-as | 35491707 |
| Darmbarrière | Beperkt | De CL18100F4-studie laat zien dat zonuline, een marker voor een doorlaatbare darmwand, duidelijk daalt | 38691810 |
| Bloed-hersenbarrière (BBB) | Matig | Withanamiden passeren de bloed-hersenbarrière (BBB), bevestigd met massaspectrometrie (Q-TOF) in muizenhersenen | 24458838 |
| Glucose/insuline | Sterk | Een meta-analyse laat een daling van bloedglucose van 196 mg/dl zien en verbetering van HbA1c (de langetermijn-suikerwaarde), maar dat cijfer komt uit experimenteel onderzoek in cel- en diermodellen en de auteurs noemen de humane gegevens zelf onvoldoende voor een stevige conclusie | 31975514, 18346053 |
| Gluten/DPP4 (het enzym dat gluteneiwitten knipt) | Geen | - | - |
| Filaggrine/huid | Geen | Beschermt huidfibroblasten tegen schade door AGEs (suiker-eiwitverbindingen die ontstaan bij veroudering) via interactie met de extracellulaire matrix | 38185262 |
| Neuro-inflammatie | Matig | Withanolide A vermindert activatie van microglia en astrocyten (Iba-1+/GFAP+) en verlaagt IL-1beta en TNF in de hippocampus | 32540785, 39349219 |
| Schildklier | Sterk | RCT bij subklinische hypothyreoïdie: TSH significant lager, T3 en T4 significant hoger | 28829155, 25624699 |
| CGRP (de pijnboodschapper bij migraine) | Geen | - | - |
| Melatonine/slaap | Beperkt | Verbetert slaap als secundaire uitkomstmaat in gerandomiseerde stressstudies | 32726319, 38691810 |
| MCT (monocarboxylaattransporters voor lactaat en ketonen) | Geen | - | - |
| Nieren | Matig | Bij 1000 mg/kg daalt creatinine met bijna 16% en ureum met ruim 42% in een model van diabetische nefropathie | 40151690, 37663806 |
| TRP-kanalen | Geen | Withanoliden als groep hebben TRP-activiteit, maar dit is nog niet aangetoond voor de specifieke withanoliden uit ashwagandha | - |